Tehlikeli madde işaretleri, kimyasal maddelerin insan sağlığına ve çevreye verebileceği zararları gösteren sembollerdir. Bu işaretler sayesinde maddelerin sınıflandırılması, etiketlenmesi ve ambalajlanması için Avrupa Birliği tarafından belirlenen standartlara uygun olarak hazırlanır. Peki Tehlikeli madde işaretleri ve anlamları nelerdir bu haber yazımızda sizler için derledik.
Tehlikeli madde işaretleri, fiziksel, sağlık ve çevresel zararlılıklar olmak üzere üç ana gruba ayrılır.
Tehlike Sembolleri Nedir ve Ne İşe Yarar?
Tehlike sembolleri, özel sembollerdir. Bu semboller, insanları tehlikeye karşı uyarmak amacıyla kullanılmaktadır. Bunlar genellikle resim veya yazılardır. Semboller nasıl bir tehlike bulunduğu hakkında bilgi verir.
Tehlike sembolleri, çeşitli alanlarda ve ortamlarda karşımıza çıkar. Örneğin, trafikte, kimyasal maddelerle, elektrikle, yangınla, patlayıcılarla veya radyasyonla ilgili tehlikeleri gösteren semboller vardır. Bu semboller, insanların güvenliğini sağlamak ve kazaları önlemek için tasarlanmıştır.
Tehlike sembollerinin anlamlarını bilmek, hayati önem taşır. Bu semboller, insanlara ne yapmaları veya yapmamaları gerektiğini söyler. Örneğin, bir sembol, bir maddeyi yutmanın veya soluymanın zararlı olduğunu, başka bir sembol, bir cihazın yüksek voltajlı olduğunu, başka bir sembol, bir alanda patlama riski olduğunu belirtir. Bu semboller, insanların sağlıklarını ve canlarını korumak için uyarır.
Tehlike sembollerinin standartlaştırılması, uluslararası bir ihtiyaçtır. Farklı ülkelerde veya bölgelerde farklı sembollerin kullanılması, kafa karışıklığına ve yanlış anlamalara yol açabilir. Bu nedenle, tehlike sembollerinin evrensel olarak anlaşılabilir olması gerekir. Bu amaçla, Birleşmiş Milletler, tehlike sembollerinin sınıflandırılması ve kodlanması için bir sistem geliştirmiştir. Bu sistem, tehlike sembollerinin şekil, renk ve içerik açısından standartlaşmasını sağlar.
Tehlike sembollerinin önemi, günümüzde artmaktadır. Çünkü, insanlar, giderek daha fazla tehlikeli madde, cihaz ve ortamla karşılaşmaktadır. Bu nedenle, tehlike sembollerinin ne anlama geldiğini öğrenmek ve bunlara uygun davranmak, herkesin sorumluluğudur. Tehlike sembollerine dikkat ederek, hem kendimizi hem de çevremizi koruyabiliriz.
Zehir Sembolü
Zehir sembolü, kafatası ve kemiklerden oluşan bir işarettir. Bu sembol, insanları zehirlenme tehlikesine karşı uyarmak için kullanılmaktadır. Zehir sembolü, birçok yerde karşımıza çıkabilir. Genellikle kimyasal maddelerin üzerinde bulunan etiketlede, zehirli veya çok zehirli olduklarını belirtmek için bu sembol kullanılmaktadır. Bu maddeler arasında ilaçlar, temizlik ürünleri, böcek ilaçları, gübreler, boyalar, çözücüler bulunmaktadır. Trafikte gördüğümüz zehirli maddeler taşıyan araçların plakalarında, zehir sembolü yer alır.
Uyarı Sembolü
Uyarı sembolü, ünlem işaretini çevreleyen sarı renkli bir üçgenden oluşmaktadır. Bu sembolü sıkça heryerde karşımıza çıkabilir. Uyarı sembolü genellikle zehirli, aşındırıcı, yanıcı, patlayıcı, oksitleyici, tahriş edici, kanserojen gibi özelliklere sahip olduklarını belirtmek amaçlı kullanılır. Sıkça görebildiğimiz yerler arasında yaya geçidi, okul geçidi, tehlikeli viraj, dar yol, yavaşlayın, dikkat edin anlamına gelen uyarı sembolü'dür.
Uyarı sembolüniü elektrikli cihazların üzerinde, yüksek voltaj, elektrik çarpması, topraklama, statik elektrik riskini bildiren durumlarda da görebilmemiz mümkündür. İş yerlerinde, iş güvenliği kurallarına uyulması gereken alanları, tehlikeli makineleri, koruyucu ekipman kullanılmasını, yangın söndürme cihazlarının yerini gösteren uyarı sembolü kullanılır.
Radyasyon Sembolü
Radyasyon sembolü, iyonlaştırıcı radyasyon kaynaklarını belirtmek için kullanılır. Üçgen içinde üç kollu bir çark şeklinde olan bu sembol genellikle radyoaktif maddelerin, radyasyon cihazlarının, radyasyon alanlarının veya radyasyon tehlikesinin olduğu yerlerde görülmektedir. Radyasyon sembolü, nükleer santraller, araştırma reaktörleri, radyoaktif atık depolama tesisleri, radyasyon kaynaklı tedavi merkezleri, radyasyon laboratuvarları, radyasyon ölçüm cihazları, radyasyon koruma ekipmanları, radyasyon uyarı levhaları, radyasyon işaretli ambalajlar, radyasyon taşıyan araçlar, radyasyon kazaları veya sızıntıları gibi yerlerde bulunur.
Radyasyon kaynaklarının yanı sıra, radyasyonun etkisi altında kalan veya radyasyonla kirlenen malzemelerde de kullanılır.
Biyolojik Tehlike Sembolü
Biyolojik tehlike sembolü, zararlı biyolojik maddelerin bulunduğu bölgelerde kullanılır. Turuncu veya sarı zemin üzerinde üçgen içinde üç kollu bir çark şeklinde olan bu sembol Biyolojik tehlike sembolüdür. Kan testlerinin yapıldığı laboratuvarlar, tıbbi atıkların bulunduğu sağlık ortamları, biyolojik silahların üretildiği veya depolandığı tesisler, biyolojik araştırma merkezleri, biyolojik güvenlik gerektiren alanlar veya biyolojik kirliliğin olduğu yerler gibi yerlerde görebiliriz.
Biyolojik tehlike sembolü, insanları biyolojik tehlikelere karşı uyarmak ve korumak için oldukça önemlidir. Bu sembolü gördüğümüzde, dikkatli olmalıyız ve gerekli talimatlara uymalıyız.
Kimyasal Silah Uyarı Sembolü
Kimyasal silah uyarı sembolü,adından da anlaşılacağı gibi kimyasal silahlar nedeniyle açığa çıkan gazların neden olduğu tehlikeyi belirtir. Daire içinde dört tane C harfinden oluşan bu sembol kimyasal silahların depolandığı, üretildiği, taşındığı veya kullanıldığı yerlerde görülmektedir.
Yüksek Voltaj Sembolü
Yüksek voltaj sembolü, yüksek gerilim taşıyan gereçler ve iletkenler üzerinde gördüğümüz bir işarettir. Yüksek gerilim, canlılara zarar verecek yükseklikte olduğunu bildiren elektrik enerjisi anlamına gelir.
Yüksek gerilim sembolü, bir daire içinde yatay bir çizgi ve altında iki dikey çizgi halindedir. Bu sembol elektrikli aletlerin güvenliği için belirli standartlara uygun olduğunu gösterir. Yüksek gerilim sembolü, elektrik güç dağıtımı, katot ışın tüpleri, X-ışınları, parçacık demeti, arklanma, kıvılcımlanma, fotoçoğaltıcı tüpler, yüksek güçlü yükseltici vakum tüpleri ve diğer endüstriyel ve bilimsel uygulamalarda kullanılmaktadır.
Yüksek gerilim sembolü, aynı zamanda varistör gibi yüksek voltaj esnasında geçici voltajı iletir ve voltajı daha güvenli bir düzeye sıkıştıran elektronik bileşenler üzerinde bulunabilir.
Lazer Uyarı Sembolü
Lazer uyarı sembolü, lazer ışınına maruz kalmanın göz ve cilt için ne kadar tehlikeli olabileceğini gösteren işarettir. Bu sembol üzerinde lazer ışınına benzer bir sembol bulunmaktadır.Lazer uyarı sembolü, lazerlerin kullanıldığı endüstriyel, bilimsel, medikal, haberleşme ve eğlence alanında görülmektedir.
Lazer uyarı sembolü, lazer kontrollü alanların girişlerinde, lazer cihazlarının üzerinde ve lazer ışınlarının yönlerinde bulunabilir. Lazer güvenliği için gerekli önlemleri almayı ve koruyucu donanım kullanmayı size hatırlatır.
Optikal Radyasyon Sembolü
Optikal radyasyon, görünür ışık, kızılötesi ışık, ultraviyole ışık, lazer ışığı ve X-ışınları gibi elektromanyetik dalgalardan oluşan bir bölümdür. Optikal radyasyon, çeşitli alanlarda farklı amaçlar için de kullanılır. İşte Optikal radyasyon sembolünün kullanıldığı alanlar şu şekildedir;
Optik radyasyon, beyindeki görseli taşıyan sinir liflerinin sadece bir bölümüdür bu lifler, gözden gelen sinyalleri görsel kortekse iletir. Radyografi gibi tıbbi görüntüleme yöntemlerinde kullanılan bu yöntem vücudun iç yapısını görmek ve yüksek enerjili elektromanyetik dalgalar için kullanır.
Optik radyasyon genellikle lazerler gibi yapay ışık kaynaklarında kullanılır.
İyonlaştırıcı Olmayan Radyasyon Sembolü
İyonlaştırıcı olmayan radyasyon, atomları veya molekülleri iyonlaştırmak için yeterli enerjiye sahip olmayan elektromanyetik radyasyon türlerinden biridir. Bu radyasyon sembolü birçok alanda karşımıza çıkabilir.
Genellikle iletişim, teknoloji alanında kullanılan radyo dalgaları, mikrodalgalar, uydu antenleri ve cep telefonları iyonlaştırıcı olmayan radyasyon kaynakları olarak gösterilir. Görünür ışık, kızılötesi ve yakın ultraviyole ışınlar, aydınlatma, ısıtma, güneşlenme, fotoğrafçılık, optik fiber, lazer ve güneş enerjisi gibi uygulamaların tümünde bu sembolü görmeniz mümkün olacaktır.
Tehlikeli madde işaretleri insanların ve çevrenin korunması için son derece önemlidir lütfen bu işretlere uyalım ve gerekli önlemlerimizi alalım...